Uyumlu Yaşam Blog

Uyumlu ve mutlu yaşama dair

Posted by F.Füsun Menteş on October - 2 - 2011 | 0 Comment

Yazı Dizisi Sakızlar ve Sakızlardaki Katkı Maddeleri İçindekiler

  1. Çocuğunuzun Çiğnemesine İzin Verdiğiniz Sakızın İçinde Neler Olduğuna Hiç Baktınız mı? (1)
  2. Çocuğunuzun Çiğnemesine İzin Verdiğiniz Sakızın İçinde Neler Olduğuna Hiç Baktınız mı? (2)

Gıda Mühendisi F. Füsun Menteş, sakızlardaki katkı maddeleriyle ilgili ilk yazısında, sakızlarda kullanılan sakız mayası ve diğer katkı maddelerinden aspartam, acesulfame-K (E950), siklamat ve gliserini işlemiş ve bunların zararlarını belirtmişti. Bu yazısında diğer katkı maddelerini işlerken, ebeveynlere pratik tavsiyelerde de bulunacak.

Türkiye’ye has bir sakızımız var: Şekersiz sakız. Hatta yurt dışında yaşayanlar ve öğrenciler giderken beraberlerinde şekersiz sakız da götürüyorlar. Ama bu daha sağlıklı diyebilir miyiz acaba? Sakız mayası bunda da kullanılıyor ama tek avantajı içinde tatlandırıcı olmaması. Ama eğer çocuklarınızın sakızları yutma alışkanlığı varsa onları sakızdan uzak tutmalısınız. Yani ha araba lastiği ha sakız…

Gingerbread Man 2283296519 l Çocuğunuzun Çiğnemesine İzin Verdiğiniz Sakızın İçinde Neler Olduğuna Hiç Baktınız mı? (2)

Gingerbread Man - Photo: Riccardo Cuppini

Sakızın içindekileri araştırmak için markete gittiğimde hangi birine bakacağımı şaşırdım. Sonra alışveriş sepetimi doldurup bir kenara çekildim ve yazmaya başladım. Şekersiz draje, şerit sakız, dolgulu sakız, şekersiz sakız (falım) vs…

Sanki özellikle kasaya yakın yerlere koyuyorlar ki çocuklar oraya yaklaşınca bağırmaya ve istemeye başlıyorlar. Ebeveynler de bu sıkıntılı durumda kalmamak için kendilerini almak zorunda hissediyorlar.

Hepimizin koku hafızası var. Mesela duyduğunuz bir koku sizi anında çocukluğunuza götürebilir.

Bu arada sakızların cazip renk ve kokuları için de değişik renklendiriciler ve aroma maddeleri kullanılır. Hatta bir tanesinin hangi aromaya sahip olduğu ile ilgili olarak halkın dikkatini çekecek televizyon reklamları yapıldı. Hepimizin koku hafızası var ve bazı büyük firmalar bu durumu kendi lehlerine kullanıyorlar. Mesela duyduğunuz bir koku sizi anında çocukluğunuza götürebilir ve eğer mutlu bir olayla ilgiliyse kendinizi mutlu hissedebilir veya üzüntülü bir olaysa hüzünlenebilirsiniz. X marka bir elektronik firması bakmış ki müşterileri çoğunlukla hep erkek, uzun araştırmalar sonucu kadınların daha çok tatil düşündüğü ortaya çıkmış ve onlara tatili hatırlatacak bir parfüm hazırlanmış ve sonuç olarak kadınlar da alışverişe katılmışlar. Alışveriş sırasında etrafta güzel kokular duyarsınız. Bu sizin iyiliğiniz ya da burun sağlığınız için değil sadece para içindir. Siz o kokuyu duyunca ne kadar alışveriş yaptığınızı bile fark edemezsiniz.

Bens chewing gum art DSCN4058 93564737 l Çocuğunuzun Çiğnemesine İzin Verdiğiniz Sakızın İçinde Neler Olduğuna Hiç Baktınız mı? (2)

Ben's chewing gum art - Photo: Rahid

Emülgatörler de sakızlarda kullanılan diğer bir katkı maddesi gurubu. Bu üründeki yağ ve su fazını bir arada tutmak için kullanılır. Mesela E473 ne demektir? Yağ asitlerinin sukroz esterleri. Nereden elde edilir: Gliserol ve doğal yağ asitlerinden üretilen sentetik yağların ve şekerin esterleridir. Yağ asitleri genelde bitki kökenlidir fakat hayvansal kaynaklı yağ asitleri de kullanılabilir. Asitlere ve yağlara parçalanır. Bilinen bir yan tesiri yoktur. Burada da helallik yönünden bir problem var.

Gıda sanayinde bir çok üründe kullanılan jelatinin nereden elde edildiğine dikkat edin?

Sıvı dolgulu tatlandırıcılı draje sakız; aslında yazarken bile yoruldum ama okuyunca tam şok oldum. İçinde yenilebilir sığır jelatini varmış. Türkiye’de jelatin üretimi yapılmıyor. Dışarıdan ithal ediyoruz. Hem de öyle az uz değil;2500-3000 ton… Jelatin; sığır, domuz, balık ve kümes hayvanları gibi omurgalıların kollegeninden elde edilir. Bunun için bu hayvanların kemik ve derileri kullanılır. Deli dana hastalığından sonra diğer omurgalı hayvanlardan daha fazla elde edilmeye başlandı. Eğer jelatin İslami usulle kesilen hayvanlardan elde edilirse bir problem olmaz. O zaman etiketinde Helal jelatin yazması gerekir. Jelatinin kullanım alanları çok geniştir; şekerli ürünlerden, yoğurt, peynir, puding, krem şanti, margarin, dondurma, meşrubat, ilaçlar, şampuan, parfüm, saç jölesi gibi bir çok üründe kullanılır.

P200711 23.22 Çocuğunuzun Çiğnemesine İzin Verdiğiniz Sakızın İçinde Neler Olduğuna Hiç Baktınız mı? (2)

Bonibonlardan kelebek - Funda Karabacak

Ağız kokusu için karanfil veya kakule taşıyabilir, ağız alışkanlığı içinse doğal damla sakızı çiğneyebilirsiniz.

Peki, biz o zaman hiç mi sakız çiğnemeyelim? Sakızı neden çiğnediğinize karar verin öncelikle. Ağız kokusu içinse yanınızda karanfil veya kakule taşıyabilirsiniz. Yok ağız alışkanlığı diyorsanız doğal damla sakızı alın ve çiğneyin. Biraz sert ama hemen yumuşuyor. Bunun dışında doğal kenger sakızı da var. Ama hiç denemediğim için bir yorum yapamıyorum. Mısır çarşısının yanında suyun içinde satılırken görmüştüm. Eğer denemesini yaparsam son havadisleri bildiririm. Ben aktardan damla sakızı alıp çiğniyorum. Eğer bu aromayı seviyorsanız bu gerçekten güzel.

Tatlandırıcılı sakızlarda olan şeker tadı çocukları şekere daha da bağlıyor.

Eğer çocuklarınız buna çok alışmışlarsa benim fikrimce öncelikle onları bir müddet marketlere götürmeyin. İlla götürecekseniz onlara bu konuda kararlı olduğunuzu gösterin. Belki birkaç defa kendilerini yerlere atabilirler ama siz onlara pas vermezseniz bu durumu kabul edeceklerdir. Çocuklarınızın dişlerini düşünerek veriyor olabilirsiniz ama sonuçta tatlandırıcılı sakızlarda olan şeker tadı çocuklarınızı şekere daha da bağlayacaktır. O zaman dişlerine faydalı dediğiniz ürün sayesinde çocuklarınız daha çok şeker tüketecekler.

41365 Wanted Wine Gum Conveyor Belt 427985982 l Çocuğunuzun Çiğnemesine İzin Verdiğiniz Sakızın İçinde Neler Olduğuna Hiç Baktınız mı? (2)

Wine Gum Conveyor Belt - Photo: Jess Loughborough

Bu yazıdan sonra elinize aldığınız sakızın içeriğini tekrar dikkatlice okuyun (tabii okuyabilirseniz. O kadar küçük yazılıyor ki). Acaba bu sağlıklı mı yoksa ben kendimi mi kandırıyorum?

Kaynaklar:

Ortodontistweb.com

Gidaraporu.com

Gimdes dergisi (Ağustos 2011)

Gıda katkı maddeleri Prof.Dr.Tomris Altuğ

Hammaddeler.com

Hammaddeler.com (Aromalar)

Food-info.net (Aromalar)

Sakızlar ve sakızlardaki katkı maddeleriyle ilgili sorularınızı UyumluYasam forumda sorabilirsiniz.

Yazımızı nasıl buldunuz? Lütfen yorumunuzu aşağı yazın.

İlgili Yazılar

Aşağıdaki butonları tıklayarak, yazıyı arkadaşlarınızla paylaşın!


Get Adobe Flash playerPlugin by wpburn.com wordpress themes